Montessorischool

Het Archief Grimmon bevat enkele aquarellen van Ad Grimmon, die met zijn Argentinië-reisgenoot Barend van den Nieuwen Amstel jr., info een ‘Schetsontwerp voor Montessori onderwijs’ maakte. Enkele van deze tekeningen voor een ideale Montessorischool bevatten bijschriften van de uit Italië afkomstige arts en antropologe Maria Montessori die de pedagogische visie ontwikkelde waarop het montessori-onderwijs is gebaseerd.info Ze vermeldde dat het ontwerp overeenkomstig haar onderwijsmethodiek was gemaakt, gaf aan welke afmetingen ze voor de verschillende ruimten voor ogen had en vond het een mooi plan.

De tekeningen zijn vermoedelijk gemaakt rond 1920. In dat jaar werden de herenhuizen aan de De Lairessestraat 151-159 gebouwd naar een ontwerp van de Amsterdamse architect Hijman de Jong,info zoon van meubelmaker Louis de Jong. Hij werkte als timmermansleerling, uitvoerder en tekenaar bij Hein Berlage,info later was hij zelfstandig architect. Het bekendste project waarbij hij was betrokken is het Theater Tuschinski (Rijksmonument).info 
Het huis op nummer 157 werd, voordat het was afgebouwd, door Grimmon en Van den Nieuwen Amstel verbouwd tot de eerste particuliere Amsterdamsche Montessori School voor voorbereidend en lager onderwijs. De dagelijkse leiding was in handen van Rosalie Joosten-Chotzeninfo die intensief contact had met Maria Montessori. Tijdens haar verblijf in Amsterdam – pas in 1936 vestigde ze zich in Nederland – bezocht Maria Montessori de school dagelijks.info Ze keurde het ontwerp van Grimmon en Van den Nieuwen Amstel persoonlijk goed. Het oogde wel prozaïscher dan de aquarellen.info In 1930 werd de school uitgebreid met het naastgelegen huis De Lairessestraat 159.

Oud-Rijksbouwmeester Tjeerd Dijkstrainfo ging aan het begin van de Tweede Wereldoorlog een jaar naar de Montessorischool aan de De Lairessestraat. Hij bewaart goede herinneringen aan dit ene schooljaar en de klas waarin hij zat. Aan het einde van het jaar bleek dat hij het onderwijs voor twee klassen al had gedaan, omdat in groepen in ieders eigen tempo werd gewerkt. Het dubbele woonhuis met een dubbel trappenhuis vond Dijkstra een fijn schoolgebouw.info

Nadien kreeg Grimmon de opdracht voor het interieurontwerp van het Montessori Studielokaal als nieuwe afdeling bij het Nederlandsch Schoolmuseum (of Onderwijsmuseum) aan de Prinsengracht 151. Dit gebouw is tussen 1977 en 1981 door Sjoerd Soetersinfo verbouwd tot zeven appartementen en een kantoor van waaruit hij tot 2011 zelf werkte.

Toen het nieuwe schooljaar na de zomervakantie van 1941 net was begonnen werd in opdracht van Arthur Seyss-Inquart bekendgemaakt dat Joodse kinderen voortaan naar afzonderlijke Joodse scholen met uitsluitend Joodse docenten moesten; de bestaande scholen zouden worden ‘gesplitst’. De Montessorischool aan de De Lairessestraat werd volledig opgeheven: er zaten voornamelijk Joodse kinderen op, negen klassen en vier docenten moesten er weg. De meeste kinderen en hun onderwijzers van de Joodse scholen in Amsterdam zijn bij de grote razzia’s in 1943 weggevoerd en vermoord.

© Archief Grimmon

Print Friendly, PDF & Email